De Linker Wang die vandaag bij de abonnees bezorgd werd, opent met een interview met Lea Manders, de voorzitter van de Partij voor Mens en Spirit, die in vier gemeentes gaat meedoen aan de verkiezingen van 2010. Ze erkent verwantschap aan GroenLinks en D66, maar “nieuwe invalshoeken blijven vaak in de lucht hangen. Er zijn mensen binnen deze partijen die geïnspireerd zijn door vormen van nieuwe spiritualiteit en daar ook politieke consequenties aan zouden willen verbinden. Maar de partijen als geheel zullen zich er liever niet mee associëren of op laten aanspreken.”

Verder een lang artikel over de klimaatbrief van de Raad van Kerken en kortere over onder andere islam en duurzaamheid, boedhistisch feminisme en de Rainbow Family.

Complete inhoudsopgave en bestellen op de site.

Waar Arnoud zich kwaad maakt over de suggestie van de Amsterdamse GL-wethouder Maarten van Poelgeest dat de hoofdstad van Nederland hogere belastingen zou moeten kunnen heffen, moesten we in Rotterdam aanvankelijk vooral lachen.

Hier weten we tenslotte wél hoe je voor een fatsoenlijke prijs een metro aanlegt, dus als er in Amsterdam hoog van de toren geblazen wordt dat er geldtekort dreigt omdat iedereen die stad zo geweldig vindt, nemen we dat niet als vanzelf serieus. Van Poelgeest maakt zich druk over de trek van de stad, die de prijzen opdrijft en ook de kosten van het overheidje spelen. Dus wil hij de stedelingen extra belasten.

Maar toen drong door wie het zwaarst getroffen worden door gemeentelijke belastingverhogingen: de onderkant van de samenleving. Zelfs een flat in de Bijlmer is al idioot duur vergeleken met Rotterdam, maar kennelijk moeten de kosten van levensonderhoud in Amsterdam nog stijgen om de bevolkingsmix verder boven modaal te duwen.

Soms denk ik wel eens dat Amsterdam een vicieuze cirkel van elitevorming kent die het zicht op de rest van het land ontneemt. Ook nog eens de belastingen inzetten om dat proces te versnellen komt op mij enigszins absurd over.

Het eerste wat natuurlijk opvalt aan het advies van de kandidatencommissie voor het partijbestuur, is dat een witte commissie uitsluitend witte kandidaten naar voren schuift. Ik weet niet of het überhaupt geprobeerd is om allochtonen te vinden, maar een goed teken is het niet. GroenLinks is zijn voorhoederol op dit vlak wel erg snel aan het verliezen aan D66.

Ten tweede is er de voorzitterskwestie. Er is maar één kandidaat, namelijk de zittende (een hele goede kandidaat overigens, want ik was zelf voorzitter van de commissie die Henk Nijhof voor het eerst voordroeg). Dat is toch wat curieus in de wetenschap dat er een tweede kandidaat was in de vorm van het duo Bonte Rietveld. Nou vond ik zelf ook niet zo’n goed idee om twee relatief jonge gemeenteraadsleden samen voorzitter van de partij te maken, en Nijhof zou ze met gemak verslagen hebben, maar toch. Die keuze had best aan het congres overgelaten kunnen worden, zeker omdat de commissie vindt dat beiden wel geschikt zijn voor andere bestuursfuncties.

Lees verder

Half tien ‘s avonds. Het volgende punt voor Grashoff. Sörensen komt nog even terug op de fittie van voor de pauze. Hij vindt dat Grashoff geen politieke uitspraken mag doen. “Hij beledigt dertig procent van de Rotterdamse kiezers door te zeggen dat wij verschillen in de stad aanwakkeren.” Aboutaleb stuurt hem met een kluitje in het riet door vol te houden dat het college in de raad met één mond spreekt en dat uitspraken daarbuiten niet ter zake doen. Sörensen bindt in.

Vervolgens gaan we verder over het urban culture podium. Leefbaar Rotterdam bijt weer het spits af. Tegen de Maassilo, desnoods voor WaterFront, maar liefst een nog kleinere locatie. Allemaal netjes in lijn met de commissievergadering. LR en VVD zijn tegen, coalitie en SP voor. D66 is niet gelukkig met hoe het gelopen is en levert maar liefst vier moties in, ter ondersteuning van de Maassilo voor het urban culture podium en voor het openhouden van de oefenruimtes van WaterFront.

En we gaan hoofdelijk stemmen. Het wordt Maassilo met 25 tegen 19. D66 trekt drie moties in na toezeggingen, vindt de vierde toezegging onvoldoende, maar hij wordt verworpen. Grashoff garandeert dat de bands WaterFront onderdak houden, maar niet per se in WaterFront zelf.

Niet eerlijk. Groot fiasco. Verspilling van gemeenschapsgeld. De PvdA was laf en heeft de integratie doorgeschoven naar GroenLinks. Wij hadden op 16 april al geen vertrouwen in u, en dus dien ik nu een motie van wantrouwen in. Enfin, van dik hout zaagt Anita Fähmel (Leefbaar Rotterdam) planken. Kern van de motie is dat Rik Grashoff in april al had kunnen weten dat Tariq Ramadan voor Press TV werkte en dus de raad onvolledig inlichtte.

GL-fractievoorzitter Anneke Verwijs begint haar bijdrage met de lacherige constatering dat ze LR hun lolletje wel gunt. Ze prijst Ramadan om wat hij voor de stad betekend heeft, maar haalt tegelijkertijd uit dat hij zijn rol bij Press TV niet wilde opgeven. Verschillende opmerkingen uit de ledenvergadering van gisteravond keren terug in haar betoog, dat vooral gericht is op de toekomst, het weer op gang brengen van de dialoog.

De grote verrassing is dat D66 zich tegen het ontslag van Ramadan keert, omdat die helemaal niks onoirbaars zei op Press TV. Wat opvalt is dat veel raadsleden denken dat Press TV zich op de Iraanse burger richt, terwijl het in werkelijkheid een propagandazender is om voor het buitenland een zonniger beeld van Iran te schetsen. Mensen als Ramadan worden ingehuurd om de geloofwaardigheid van de zender te verhogen. Zijn vernieuwende visies bereiken de Iraanse burger niet.

Verder verloopt het debat volgens verwachting. Coalitiepartijen staan achter het college. Oppositie, om zeer uiteenlopende redenen, niet. Aan het eind van het debat is er nog even vuurwerk, als de burgemeester weigert in te gaan op vragen van Leefbaar Rotterdam wat hij nou vindt van Grashoffs nogal vijandige opstelling jegens hen. Aboutaleb stelt dat de wethouder spreekt namens het college. Ronald Sörensen ontploft en dreigt met fractie en al de vergadering te verlaten. Hij mag even afkoelen tijdens de schorsing, die volgt op het verwerpen van de motie van wantrouwen.

Aanstaande woensdag is er een extra ledenvergadering van GroenLinks Rotterdam over het ontslag van Tariq Ramadan, een dag later gevolgd door een raadsdebat. Het worden lastige avonden voor wethouder en fractie. Voor de vakantie was Ramadans aanblijven een coalitiecrisis waard, nu verdedigt de partij zijn ontslag.

Op zich is de lijn helder. GroenLinks is tevreden hoe Ramadan vanuit een orthodox-islamitisch uitgangspunt werkt aan de modernisering van traditionele beelden van vrouwen en homo’s – een mening die gedeeld wordt door de vrouwen- en homo-organisaties in de stad. Ramadan is gevallen over een politieke zaak, namelijk vasthouden aan zijn uitzendingen op de Iraanse staatszender Press TV. In de beleving lopen die twee echter eenvoudig door elkaar heen.

Iedereen mag het zijne denken van Ramadans bewering dat burgemeester Aboutaleb hem de das omdeed, maar feit is dat Rik Grashoff het zal moeten verdedigen. Hij zal te maken krijgen met teleurgestelde leden, maar mag zich in het raadsdebat verheugen op leefbare vragen van het type: “Ja, maar meneer Grashoff, uw eigen partijleider vindt ook dat de islam een probleem is. Waarom geeft u niet toe dat dat akkefietje met Press TV gewoon een smoes is om hem alsnog te lozen?”

En dat allemaal in de periode dat GroenLinks naarstig zoekt naar kandidaten voor de (deel)raadsverkiezingen van 2010 – ja, ook in allochtone kring. Het uitleggen van het partijstandpunt over de verhouding tussen religie en politiek wordt er dezer dagen niet makkelijker op.

“Ik merk het in mijn wijk: natuurlijk is de islam een probleem. Overigens met name de islam in combinatie met ongeletterdheid. Het is: weinig eigen opvattingen hebben over het goede leven. Weinig houvast hebben aan opleiding en werk, angstig zijn voor onze samenleving en daarbij heel bevattelijk worden voor wat de imam vindt. Die dan vaak heel conservatief is.”

Dames en heren, we gaan even aan tekstexegese doen. Want zegt Femke Halsema hier nou echt dat de islam een achterlijke cultuur is? Lopen moslims uit pure onwetendheid en angst werkelijk massaal achter imams uit de zandbak aan zonder flauw benul van het ‘goede leven’ (postmoderne modeterm voor mensen die ethisch houvast zoeken)? Goed, daar gaan we.

Lees verder

Vanavond is mijn laatste redactievergadering van de Linker Wang, het tijdschrift voor geloof en politiek dat aan GroenLinks verbonden is. Ik heb er dan elf jaar in gezeten en in die tijd bijna honderd artikelen geschreven, gemiddeld iets minder dan twee per editie. Het honderdste is in de maak en dat vond ik een mooi moment om mijn vertrek aan te kondigen.

Ik werd indertijd door Ab Harrewijn erbij gehaald en ging aanvankelijk vaak met hem mee op reportage. Vanuit dat contact kwam ook mijn initiatief voor de naar hem genoemde prijs voort. Bij die prijs blijf ik natuurlijk wel betrokken.

Het protest der proffen heeft niet mogen baten: Tariq Ramadan blijft ontslagen. De ontslagreden is niet wat hij zei op de Iraanse staatstelevisiezender Presstv, maar dat hij er überhaupt was. Dat werd uitgelegd als een ongewenst politiek statement, en daarom kreeg hij de wacht aangezegd. Ramadan vecht zijn ontslag aan en hij is, denk ik, bepaald niet kansloos.

Ramadan is namelijk ingehuurd om conservatieve moslims nader tot de Nederlandse maatschappij te brengen en het valt niet helemaal goed in te zien op welke wijze die moslims aanstoot zouden nemen aan Presstv. Je kunt ook moeilijk volhouden dat zijn wetenschappelijke werk door het tv-optreden in een ander licht komt te staan.

Dat neemt niet weg dat de situatie politiek onhoudbaar werd. Wethouder Rik Grashoff wist in de Volkskrant de goede toon te vinden, door Ramadans inhoudelijke verdiensten te roemen (dus niet het debat over diens religieuze en maatschappelijke visies te heropenen), maar de pijn te zoeken in diens gebrekkige politieke inschattingsvermogen. Dat laatste mag je wel degelijk van een prominent als Ramadan verwachten.

Met het ontslag heeft de Rotterdamse politiek een potentieel heet hangijzer voor de komende verkiezingen ontmanteld, maar ook een belangrijke brug naar de moslimbevolking verbrand. Er vallen heus wel nieuwe bruggen te bouwen, maar voor de multiculturele partijen valt te hopen dat het incident in maart volgend jaar vergeten is.

Toen GroenLinks in Rotterdam drie maanden geleden aan de bel trok over het etnisch registreren van probleemjongeren, waren de reactie van links tot rechts negatief. Ook minister Eberhard van der Laan vond het wel een ‘interessante aanpak’, waarmee hij vrienden maakte bij de grootste fans ervan, Leefbaar Rotterdam.

Inmiddels is er natuurlijk toch een onderzoek gestart, want ook de Raad van State vindt het illegaal. Interessanter is dat ook Van der Laan second thoughts lijkt te hebben. Aanleiding daarvoor is de Europese verkiezingsuitslag.

Dat etnisch registeren ongrondwettelijk is, ligt voor de hand. Iemands achtergrond kan wel iets zeggen over de statistische kans dat hij zich misdraagt, maar individuen mogen niet veroordeeld worden, louter omdat ze tot een bepaalde groep behoren. Socialisten als Van der Laan en de Rotterdamse stadsbestuurders hebben altijd volgehouden dat etnische registratie vooral bedoeld is om probleemjongeren hulp te kunnen bieden die op hun culturele achtergrond is afgestemd. Misbruik van de registratie was een theoretisch probleem waar privacy-freaks niet zo over moesten zeuren.

De verkiezingsuitslag, zeker in Rotterdam, suggereert dat het theoretische er wel eens af zou kunnen gaan. Databases met Marokkaanse probleemjongeren lenen zich uitstekend voor etnisch specifiek repressiebeleid. En Van der Laan vraagt zich terecht af of hij degene wil zijn die Wilders een instrument geeft om de grondwet aan de kant te schuiven. (gc)