Vage maar wel zeer toegankelijke film in besloten vertoning bij Worm. De Poolse filmmaker Stanislaw Mucha portretteert in ‘Reality Shock’ een aantal al dan niet dronken malloten in een streek aan de Wit-Russische grens. Of, malloten, waarschijnlijk zijn het naar Poolse maatstaven helemaal niet zulke zonderlingen, maar gewone eenvoudige zielen die zich een beeld proberen te vormen van het Europa waar ze plotseling bijhoren.

We zien een bar met Leninthema waar de stamgasten camp-communisten zijn, een zoektocht naar de ufo die hier ooit geland zou zijn, talloze orkestjes die Beethoven verkrachten, een kleuterklas die leert over Duitsland en Frankrijk, een zigeunerin die voorspelt dat het allemaal niet beter gaat worden nu Polen in de EU zit. Het zijn van die momenten waarop je beseft wat een absurd begrip Europa eigenlijk is – en dat je er desalniettemin in kunt geloven.

De Viva, voor degenen onder jullie die dat nog niet hadden meegekregen, heeft een nieuwe hoofdredactrice, Karin van Gilst. Die is afkomstig van Intermediair, van welk blad zij het sex-appeal danig heeft weten te verhogen. De Viva moet van Karin juist minder over sex gaan en een iets serieuzere toon aanslaan.

Dus staat in het eerste restylde nummer van deze week een interview met een politica, Ayaan Hirsi Ali, dat omzichtig toewerkt naar de ultieme Viva-vraag: zeg Ayaan, dat je besneden bent en zo, heeft dat, zeg maar, nog een beetje invloed op je sexleven?

Waarop wijselijk geen antwoord volgt.

Het Antwerpse Letterenhuis, waaraan ik dit weekend een bezoekje bracht, is in de eerste plaats het belangrijkste archief van de Vlaamse letteren, met een mooie tentoonstellingsruimte waar je onder andere handschriften van Paul van Ostaijen en Willem Elsschot kunt zien (en over een poosje waarschijnlijk de laptop van Tom Lanoye). Daarin lijkt het op het Letterenkundig Museum bij de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag.

Ongemerkt begint ook in Rotterdam een Letterenhuis te ontstaan, zij het van volledig andere aard. Arminius, de Remonstrantse kerk in het museumpark, is in de eerste plaats een podium. Maar er zitten inmiddels ook literaire organisaties, een uitgever en zelfs een auteur in het pand. Misschien wordt het tijd om eens na te denken over een kleine permanente tentoonstellingsruimte erbij. Want de Rotterdamse literaire traditie mag dan beperkt zijn, er valt genoeg te etaleren.

Slechts twee mensen hebben zich aangemeld voor het ijsje dat ik op 13 maart uitloofde aan de 152 kiezers die mij een week eerder een voorkeurstem bezorgden. Daarvan probeerde er eentje het onder valse voorwendselen (maar ze viel meteen door de mand, omdat ze niet in Rotterdam woont). Met de ander ga ik heel lang van dat ijsje genieten. De rest, mocht die zich nog bedenken, heeft pech gehad. Afspraak is afspraak. Ik voer alleen het beleid uit. Zo hebben we dat met z’n allen in dit land afgesproken. Regels zijn regels. Ik ben recht door zee. Yada yada. Daadkracht. Yada.

“Some Americans believe that Europeans have lost the desire to defend their values against extremists (especially those of the ultra-Muslim variety). The news from the Netherlands this week appears, at first sight, to confirm their fears.” Zo begint het artikel over Ayaan Hirsi Maganali in The Economist van deze week, onder de titel ‘Heading for the land of the free’. Wat volgt is een genuanceerde, scherpe analyse van de gebeurtenissen, zoals van ‘s werelds beste opinieblad te verwachten valt.

Alleen de afsluiter, na een opmerking over hoofddoekjesverboden in Frankrijk en Turkije, is merkwaardig: “So Europe can be tough; what it lacks is a robust culture of free speech and free personal behaviour.” Want het land of the free heeft het behoorlijk moeilijk met personal behaviour als het om homo’s gaat. Free speech zal allicht kloppen, maar Ayaan komt er nog wel achter dat ze in de VS meer kan zeggen dan hier, maar dat het veel minder impact heeft. Enfin, hopelijk komt ze snel terug, want ze is oprechter en intelligenter dan Geert Wilders, Marco Pastors en Rita Verdonk samen.

Gisteren de informele ondervraging van nieuwe wethouders door de gemeenteraad, vandaag de formele installatie. En, zoals te verwachten viel, het was meteen vuurwerk. Tenslotte is wethouder cultuur en integratie Orhan Kaya de man die eind vorig jaar LR-voorman Marco Pastors datzelfde baantje ontnam. Hij trekt zelfs in diens kamer. Het draaide vooral om Orhans Metro-citaat ‘Leefbaar riekt naar racisme’. Dat lag nog altijd dwars bij LR (u weet wel, de partij van Antillianen mag je aborteren, moslims zijn in aanleg allemaal dieven en GroenLinks wil de sharia invoeren).

Enfin, op politiek niveau gaat daar geen liefde verloren. Maar in de stad moet natuurlijk wel wat gebeuren. Het nieuwe college mag niet in de val van vroeger trappen, door de gevoelens van sommige witte Nederlands over de multiculturele samenleving te negeren. Het vorige college maakte de fout van een 180 graden koerswijziging, waarbij juist de allochtonen zich weer ongehoord voelden. Nu is het tijd om de juiste middenkoers te vinden. Geen eenvoudige opgave.

Ja. Ja. Ja. Nee. Met die tekst stal Fred van der Hilst de show tijdens de heropvoering van het boekentribunaal tegen ‘Eenzaam Avontuur’, de roman van Anna Blaman, uit 1949. Tegenwoordig komt het vooral komisch over, maar indertijd moet het schrijnend geweest zijn, zo vlak na de oorlog, een aanklacht tegen ‘Entartete’ kunst. Blaman werd volkomen de grond ingeboord door collega-auteur Albert Helman, en dat in de vorm van een rechtbankzitting. Gelukkig had ze destijds zelf de tegenwoordigheid van geest gehad om de vertoning niet bij te wonen.

De vertoning van vanavond in Arminius, georganiseerd door het Letterenhuis, was een nauwgezette reconstructie met een locale sterrencast. Speciale vermelding verdient nog Gerard Cox, die met zichtbaar genoegen een Amsterdamse boekverkoper neerzette. En Laurens Abbink Spaink, die in de zaal de rol van rumoerig publiek vertolkte. Mooie combinatie van literair erfgoed en vermaak.

Na de eerste bijeenkomst van 31 januari vanavond opnieuw bij SKIN (Samen Kerk in Nederland) Rotterdam. De verkiezingstijd is voorbij, dus de opkomst onder politici is beperkt. Alleen Christen Unie en GroenLinks geven acte de présence. Maar de eerlijkheid gebiedt te zeggen dat ook de belangstelling van migrantenkerken beperkter is.

Op het programma staat vooral de verdere vorming van SKIN, dat hopelijk een belangrijke rol kan krijgen als gezicht van migrantenkerken naar de buitenwereld toe. Dat hebben de moskeeën namelijk beter geregeld, waardoor ze meer steun krijgen van de overheid. Anderzijds hebben de traditionele Nederlandse kerken natuurlijk uitstekende lijntjes naar de overheid lopen. Er valt echter nog veel te winnen, als het contact met vaak genoeg vergeten groepen migranten in de stad versterkt kan worden.

In de ochtend nog even snel naar de partijraad in Utrecht om een nieuwe interim-partijvoorzitter voor te dragen (het wordt Henk Nijhof), daarna snel door naar Den Haag voor de Ab Harrewijn Prijs. Enige improvisatie is nodig, want presentator Frits Wester moest prioriteit geven aan het D66-congres, juryvoorzitter Paul Rosenmöller was op door familie verplichte vakantie en het nieuwe kunstwerk was niet af. Desondanks loopt alles gesmeerd. Er moeten op het laatste moment zelfs stoelen aangesleept worden, want de belangstelling is groot. Meer hier.

Avondje ruw materiaal bekijken van Hotel Coko, de nieuwe voorstelling van Company Koorts, die pas in oktober in première gaat. In een nogal retro vormgegeven hotelkamer vermengen de levens van drie vrouwen zich met dat van de kruier. Alle drie leggen ze het op hun manier met hem aan, de verlamde vrouw zet haar karakter in, de wilde meid haar energie, de sportieve haar lichaam. De voorstelling is duidelijk nog wat zoekende, maar er zit toch al een sterke lijn in.

Na afloop wat napraten met choreograaf Jaakko Toivonen. Sommige solo’s zijn iets aan de lange kant, het trio aan het eind valt niet helemaal op zijn plek, het slot sleept net te lang – dat soort dingen. Vast staat niettemin dat het een mooie voorstelling gaat worden, dus gaat dat zien tijdens Cadance.