U gebruikt een verouderde browser. Om die reden werkt deze site wellicht niet naar behoren.Direct naar hoofdinhoud

Bij zijn dood in 1948 werd Geoffrey Pyke geroemd als een genie in de klasse van Einstein. Dankzij het openen van de archieven van de MI5 is er nu een levensverhaal dat de lezer onwaarschijnlijk zou vinden als John le Carré het geschreven zou hebben.

Toen de Eerste Wereldoorlog uitbrak, maakten alle Britten in Duitsland dat ze wegkwamen. Dat was dus een goed moment, bedacht would-be journalist Geoffrey Pyke, om naar Berlijn af te reizen, al sprak hij nauwelijks Duits. Via Denemarken smokkelde hij zichzelf op een vals paspoort binnen, maar hij had zijn eerste stukje nog niet geschreven of hij werd gepakt en opgesloten in een concentratiekamp. Hij ontsnapte, ploegde half Duitsland door naar Nederland en schreef een bestseller over zijn avontuur. Iedereen vond het prachtig, behalve de Britse geheime dienst. Die dacht dat de Duitsers hem hadden laten ontsnappen om als spion in Engeland te plaatsen.

De verdenkingen zouden hem zijn hele leven blijven volgen, al werd hij later (terecht) meer in de communistische hoek geplaatst. Aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog bedacht Pyke dat hij een oorlog misschien kon voorkomen door het houden van een opiniepeiling in Nazi Duitsland, waaruit moest blijken dat de bevolking geen oorlog wilde. Een krankzinnig en levensgevaarlijk idee, maar Pyke slaagde erin genoeg vrijwilligers te vinden om enkele honderden interviews te houden. Het rapport kwam te laat om de oorlog nog te voorkomen, maar zijn aanpak legde wel het fundament voor een nieuwe sociologische onderzoeksmethode.

Vliegdekschip

Op een onnavolgbare wijze slaagde Pyke er vervolgens in het vertrouwen te winnen van Louis Mountbatten en Winston Churchill. Samen met wiskundige Desmond Bernal werd hij de ideeënmachine van het Britse oorlogsministerie. Iedereen met een (technisch) probleem bracht het bij hem en dan loste hij het op. Zo gaf hij bijvoorbeeld de aanzet voor wat later de 1st Special Service Force zou worden (de inspiratie voor Quentin Tarantino’s film Inglorious Basterds).

Zijn pièce de résistance was een vliegdekschip van met houtvezels versterkt ijs, dat de geallieerden moest helpen in de strijd tegen de oppermachtige Duitse onderzeeërs in de Atlantische Oceaan. Het kwam tot een schaalmodel in een meer in Canada. Churchill wilde er een aantal laten bouwen, maar toen Alan Turing de Duitse cryptografie brak, waren ze niet meer nodig. De onderzeeërs verloren hun almacht op een andere manier.

Klinkt bovenstaand plot een beetje vol? Er staat nog niets in over Pyke als invloedrijke onderwijsvernieuwer, succesvolle beursspeculant en zo nog het een en ander. Biograaf Henry Hemming brengt het overvolle leven van de radicale, roekeloze en paranoïde ideeënman terug tot een pageturner van 400 bladzijden. Nog nooit een biografie van een wetenschapsman gelezen met zoveel cliffhangers.

Na een jaar of drie gebruik zijn laptops sloom. Dat komt mede omdat Windows zelf steeds meer processorkracht en geheugen vergt, onder meer omdat de beveiligingssoftware steeds verder uitdijt. Dan kun je een nieuwe kopen. Maar als je eigelijk alleen mail, kantoorsoftware en browser gebruikt, is Linux een prima alternatief. En dan blijkt dat die oude laptop met Windows 8.1 en 2GB geheugen nog prima functioneert. Omdat ik het laatst bij de hand had, leg ik hier even uit hoe je dat doet.

Linux klinkt eng. Dat is het ook als je niet gewend bent onder de motorkap van je computer te duiken. Maar wat heb je te verliezen met een laptop die je toch weg gaat doen? Het wordt sowieso een leerzaam uurtje, ook als het niet lukt.

Let op: Je gaat de laptop helemaal schoonvegen. Echt alles wat erop staat is hierna weg (je kunt dit dus ook gebruiken om zeker te zijn dat je laptop geen persoonlijke gegevens meer bevat als je hem alsnog wegdoet).

Lees meerGeef je laptop een tweede leven met Linux

Fractiemedewerkers van Forum voor Democratie hebben ontdekt dat hun boegbeeld Thierry Baudet systematisch wordt tegengewerkt door 148 van de 150 leden van de Tweede Kamer. ‘Ze vergaderen regelmatig zonder dat hij erbij is’, aldus de geschokte leider van het onderzoeksteam, Flip Vlaanderen. ‘Er is zelfs een website waarop ze allemaal vergaderstukken met elkaar delen. Hoe kunnen wij dat nou weten?’

‘We vroegen ons al af waarom onze voorstellen niet door de regering worden uitgevoerd’, vervolgt Vlaanderen. ‘Maar het blijkt dus dat andere kamerleden achter onze rug tegenstemmen. We hebben hiervan aangifte gedaan bij het openbaar ministerie. Theo (Hiddema, red.) denkt dat we een goede kans maken.’

Baudet zelf blijft kalm onder de lugubere bevindingen: ‘Ik ben nu eenmaal gewend dat mensen een kartel vormen om mij te bestrijden. In hun eentje hebben ze immers geen schijn van kans. Ik ben in staat veel verder vooruit te denken dan zij. Dat staat al in mijn proefschrift. De minachting die mij van alle kanten ten deel valt, hoort bij het strijdplan. Ik zie het als een wanhoopspoging van het linkse rapaille om de democratie te ondermijnen.’

Lees meerGroot complot tegen Thierry Baudet ontdekt

Klimaatscepsis, de gedachte dat de aarde niet opwarmt en al helemaal niet door menselijk toedoen, is inmiddels zo’n dikke tien jaar de zichtbaarste uitdager van een wetenschappelijke consensus (daarvoor was die rol weggelegd voor creationisme, dat de evolutieleer in twijfel trok). Zeker in de beginjaren vervulde de beweging een min of meer zinnige rol. Dat er vermoedelijk een commercieel belang van de olie-industrie achter zat, is daarbij minder relevant.

Klimaatscepsis was (en is soms) nuttig, omdat een booming wetenschappelijk vakgebied tot harde concurrentie tussen onderzoekers leidt om doorbraken te bereiken. Dat op zijn beurt werkt slordigheden in de hand en soms slechts regelrechte fraude. Toen de nanotechnologie in de kinderschoenen stond, bijvoorbeeld, slaagde onderzoeker Jan Hendrik Schön erin zich naar de internationale top te frauderen, tot hij door de mand viel. De nanotechnologie stond er gekleurd op, al kwam niemand op het idee om het complete vakgebied naar het rijk der fabelen te verwijzen.

Lees meerKlimaatscepsis zakt af naar complottheorie

Binnenkort komt er een emoji voor otter, voor oranje hesje, voor robotarm, voor vrouw in een elektrisch aangedreven rolstoel en zo nog het een en ander. Dit is belangrijk nieuws voor iedereen die niet in staat is op normale wijze nuance aan te brengen in tekst. Maar het is ook de zoveelste aanslag op de democratie door een ongekozen supranationale instelling, namelijk het Unicode Consortium, dat sluipenderwijs ons communicatiesprectrum aan het monopoliseren is.

De komende maanden gaat u dood gegooid worden met lof en kritiek op de Europese Unie, vanwege de verstikkende regels die zij uit haar Brusselse bunkers over onschuldige burgers zou uitrollen. Dit in het kader van verkiezingen voor het Europese Parlement. Ik denk wel eens: als de EU haar regelgeving zou uitbesteden aan het bedrijfsleven, zou ‘het volk’ geen sjoege geven, net zoals ze de uitrol van emoji’s aanvaardt en de gebruiksvoorwaarden van Facebook negeert. We accepteren onze ketens sneller als we ze niet zien. (sg)

Het boek heet Minna needs rehearsal space.
Het boek is geschreven door Dorthe Nors.
Het boek gaat over Minna.
Minna’s vriendje Lars heeft het uitgemaakt.
Minna is ongelukkig.
Minna is bijna veertig.
Minna wil een kind.
Minna heeft een opdringerige zus die Elisabeth heet.
Minna mist haar vader.
Minna is hard aan vakantie toe.
Het boek heeft niet zo’n bijzonder verhaal.
Het boek is experimenteel geschreven.
Het boek houdt niettemin de aandacht vast.
Christian heeft het boek met plezier gelezen.

Jonathan mag bij gebrek aan bewijs naar huis. Het is het woord van zijn advocaat tegen dat van het meisje. Hij is vastbesloten nooit meer zoiets te doen. Daarvoor heeft hij van de psychiater een werkboek meegekregen. Als hij maar netjes zijn oefeningen maakt, zal hij zich niet meer misdragen, en al helemaal niet jegens het nieuwe buurmeisje in haar strakke badstofbroekje. Echt, aan Jonathan, de hoofdpersoon in Muidhond van Inge Schilperoord, dat ik eindelijk las (het verscheen in 2015), zal het niet liggen.

Als lezer weet je al vrij snel dat dit goed kan gaan. Jonathan is niet zo slim en laat zich makkelijk meeslepen in obsessies. Het eenzame meisje klampt zich aan hem vast. Samen zorgen voor de hond Milk en de naamloze muidhond, een gewonde vis die Jonathan uit een meertje heeft opgevist. Jonathan ziet kans de vis een beetje op te lappen, maar kijkt dan machteloos toe hoe het steeds slechter gaat met de vis, die uiteindelijk met zijn buik boven komt drijven.

Nu moet ik goed opletten, dacht Jonathan. Nu. Het begint nu. Hij legde zijn trillende handen in zijn schoot en wreef met de duim van zijn rechterhand langzaam over het kootje van zijn linker, in de hoop dat het hem kalm zou maken.

De eerste zinnen van Muidhond

Schilperoord dwingt de lezer knap in de gedachtengang van de zedendelinquent. Het is moeilijk om een hekel te krijgen aan Jonathan, ondanks wat hij gedaan heeft en weer zal doen. Hij doet zo zijn best om zich te gedragen, maar het lukt hem gewoon niet. Aan het eind wijkt Schiperoord weg van de gebeurtenis waar ze op aanstuurt, naar een niet minder gruwelijk einde. Dat is ergens wat gemakzuchtig. Dit neemt echter niet weg dat ze met Muidhond een beklemmend verhaal geschreven heeft dat de lezer onvermijdelijk bij de strot grijpt en door de pagina’s sleurt.

Voor de komende nacht van zondag op maandag had ik mezelf op de rol gezet om naar de Bethelkerk in Den Haag te gaan. Voor de doorlopende dienst in het licht van kerkasiel zijn naast predikanten immers ook kerkgangers nodig. Na het achterhoedegevecht van de Nashvilleverklaring liet de kerk ook weer eens zien dat ze tot de maatschappelijke voorhoede kan behoren. Het leek me wel wat om daar bij te zijn.

Het gaat niet door. Omdat de regering juist deze week uitkoos om overstag te gaan. Daar gaat mijn goede gevoel. Enfin, in ruil voor de permanente verblijfsvergunning voor een paar honderd kinderen vroeg de VVD compensatie: in de toekomst noooooit meer een kinderpardon. Zoals het na iedere kinderpardonronde klinkt, terwijl iedereen weet dat de stapel schrijnende gevallen vanzelf weer gaat groeien tot ze onhoudbaar is. Als het om rituelen gaat zijn politiek en kerk rivalen. (sg)

U ziet de kop en weet eigenlijk wel dat u belazerd wordt, maar toch trapt u in de clickbait. Want u bent tóch nieuwsgierig. Dit artikel legt uit waarom en zal uw leven blijvend veranderen. Van nummer tien zal uw mond openvallen.

  1. Clickbait werkt. Een kop en plaatje neerzetten die meer beloven dan ze waarmaken weerhoudt u er niet van de volgende keer weer te klikken. Iedereen die een poosje op Facebook zit, weet dat het bekende Buzzfeed je bedelft onder matig interessante lijstjes. U hoeft die content niet eens te liken om haar te verspreiden onder uw vrienden. Als u erop klikt, vergroot u al de kans dat uw vrienden door Facebook dezelfde post als suggestie voorgeschoteld krijgen.
  2. Er is ook onderzocht wat het beste werkt: lijstjes, persoonlijke verhalen, dieren, populaire cultuur, nieuws, verrassingen en schokkende zaken. Je hebt drie of vier elementen nodig voor goed scorende clickbait. Lijstjes met vijftien of meer punten werken het best. De best bezochte posts op dit blog zijn overigens lijstjes met twaalf en zeven punten.
  3. Clickbait is niet nieuw. Het is alleen de nieuwe naam voor een fenomeen dat teruggaat naar het ontstaan van de populaire pers. De bedoeling was toen niet dat je nog een artikel las, maar dat je nog een krantje kocht. Maar het spervuur van sensationele koppen die naar bij nader inzien teleurstellende content leidden, was hetzelfde.
  4. Uiteraard houden de makers van clickbait bij waar u het vaakst in trapt. Een andere bekende site, LifeBuzz, laadt 172 trackers per pagina. Volgens sommige berekeningen kost alleen al het laden van die trackers Amerikaanse consumenten maandelijks vier miljoen dollar aan mobiele datakosten.
  5. Clickbait nestelt zich in uw brein. Lees deze fijne casestudy (pdf) van Buzzfeed. De site creërde samen met Virgin Mobile 190 posts die tot doel hadden niet om u te informeren over schattige poesjes, maar om u ervan te overtuigen dat Virgin een tof merk was. Dat lukte. De bekendheid van het merk nam met honderden procenten toe.
  6. Wie slechte clickbait maakt, krijgt straf van Facebook. Slechte clickbait verraadt zich doordat mensen het snel wegklikken. Dat houdt Facebook bij (daarom heeft uw Facebook app een eigen browser ingebouwd – anders zouden ze deze waardevolle informatie zomaar met Google delen).
  7. Omdat clickbait als woord inmiddels een beetje besmet is, spreken marketeers liever van de curiosity gap. Die beschrijft niet zozeer het klikdinges zelf als wel het proces dat erdoor op gang gebracht wordt in uw brein. Want daar gaat het uiteindelijk om.
  8. De natte droom van de clickbaitfabrikant is dat u zijn bericht niet alleen leest maar ook actief aanraadt aan uw vrienden. Viraal gaan met clickbait, wie wil het niet? Mocht u geïnteresseerd zijn in een lijst van 22 berichten die dit flikten, dan kunt u terecht bij Jeff Bullas, die claimt een ware artiest op dit terrein te zijn.
  9. Overigens retweet meer dan de helft van de mensen tweets zonder de link daadwerkelijk bezocht te hebben. Dus als iemand die u kent iets doorstuurt, is dat bepaald geen garantie dat hij er ook werkelijk naar gekeken heeft. Hij is alleen opgewonden geraakt van het plaatje en de samenvatting. Wanneer u deze bewering onderbouwd wilt zien, kunt u kijken naar figuur 5 in deze 15 pagina’s tellende pdf, waarin vier onderzoekers twittergedrag in detail analyseren. Zodra u dat gedaan hebt, weet u ook weer waarom de meeste mensen de voorkeur geven aan clickbait boven degelijke informatie.
  10. Het is mogelijk om van mensen individueel te bepalen in welke mate ze gevoelig zijn voor clickbait-technieken, aldus een ander kwartet onderzoekers in nog weer een vette pdf. Reken maar dat de drie grootste sociale medianetwerken in termen van clicks (Facebook, Pinterest en Twitter) weten hoe groot uw sukkeligheid is.
  11. Het is moeilijk om rijk te worden met alleen maar advertenties bij slim gemaakte clickbait content. Daarom wordt er ook geknoeid met de advertenties om de click maximaal uit te melken.
  12. Mocht u denken: het ergste aan clickbait is dat ik weer een paar minuten van mijn leven hebt verspild – hopelijk heeft u gelijk. Want clickbait is ook een handige manier om malware te verspreiden. Niemand klikt op de knop “download hier een virus”. Maar “bekijk hier de afscheidsvideo van Robin Williams” bleek behoorlijk effectief. De verlokking van sensatie verlaagt de alertheid. O ja, dankzij kunstmatige intelligentie wordt de inzet van clickbait voor oplichting steeds subtieler.
  13. Clickbait beïnvloedt bovendien de journalistiek. Journalisten kunnen geobsedeerd raken door het aantal clicks op hun artikelen, ook als er geen commerciële druk achter zit, omdat ze het zien als persoonlijke erkenning. Dat kan van invloed zijn op waarover ze berichten en hoe ze dat doen. Om nog maar te zwijgen over het gebruik van clickbait-technieken voor de verspreiding van fake news.
  14. Van fake news is het nog maar een kleine stap naar de politiek. Propaganda is van alle tijden. Maar je kunt dus ook wilde beweringen gebruiken om mensen te verleiden naar de site van je verkiezingscampagne te komen of weg te leiden naar dubieuze artikelen over je opponent. De Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2016 en de Braziliaanse van 2018 zaten er vol mee.
  15. Tot slot: mocht het plaatje van fotomodel Danielle enige rol gespeeld hebben bij uw besluit op deze post te klikken, dan bevindt u zich in goed (nou ja, in elk geval in groot) gezelschap. Sexisme en clickbait gaan goed samen.

Na een nachtmerrie besluit de jonge vrouw Yeong-hye om vegetariër te worden. Zoiets doe je in Zuid-Korea alleen als je een strikte boeddhist bent. Dus haar man, de verteller in het eerste deel van De vegetariër, vindt het maar genant. Hij kan zich met haar eigenlijk niet meer in het openbaar vertonen, zeker niet nadat ze bij een etentje met zijn baas geen hap door haar keel heeft gekregen.

In dat eerste deel van de roman, die in 2016 de Man Booker International Prize won, lijkt het alsof schrijfster Han Kang je een Murakami-achtig universum binnen gaat leiden, met steeds mysterieuzere gebeurtenissen. Dat is niet het geval. In het tweede deel wordt Yeong-hye’s gedrag beschreven vanuit het perspectief van haar zwager, die haar uit de kleren wil praten. Het gemak waarmee dat lukt beangstigt hem – en dat is niet geheel onterecht. Het derde deel laat Yeong-hye’s oudere zus aan het woord. Er is dan niets bovennatuurlijks aan het verhaal, alleen gruwelijke werkelijkheid.

Han Kang, gevierd in eigen land, schreef de eerste twee delen, ‘De vegetariër’ en ‘Mongolenvlek’, oorspronkelijk als afzonderlijke verhalen. Pas het derde deel, ‘Vlammende bomen’, verbindt ze aan elkaar, zij het op een manier die net wat te uitleggerig is. Zodra die uiteenzetting achter de rug is, slaat dat derde deel een eigen koers in naar een indrukwekkende finale.


×